Musqullar qısqarğanda organizmnıñ döres êşläwe öçen bik möhim bulğan häm miokin dip atalğan yözärçä molekula bülenep çığa. "Künegülär – daru" töşençäsen ber adım alğa cibärep, belgeçlär xäräkätneñ sulış alu yäki aşaw kebek ük töp biologik ixtıyac buluın assızıqlıylar.

Miokinnar: organizmnıñ êlemtä çeltäre

Miokinnar – qan ağımı aşa baş miye, bawır, söyaklär häm immun sisteması kebek törle organnar belän êlemtägä kerä torğan gormonnar.

Fizik künegülär waqıtında bülenep çığa torğan bu molekulalar organizmnıñ êçke balansın köyli. İñ küp tikşerelgän miokin bulğan IL-6 yuğarı intensivlıqtağı künegülärdä yal itü belän çağıştırğanda 100 tapqır kübräk bülenep çığa, bu köçle yalqınsınuğa qarşı êffekt tudıra.

İmmun sisteması häm yalqınsınu belän köräş

Künegülär waqıtında bülenep çıqqan küp sandağı miokinnar immunitet küzänäkläreneñ ürçüen häm differenśiaśiyasen tä'min itä.

Bu prośess organizmnıñ çirlärdän saqlanu säläten arttıra, şul uq waqıtta küp sandağı metabolik häm yöräk-qan tamırları awırularınıñ nigezendä yatqan xronik sistemalı yalqınsınunı kimetä.

IL-6 kebek molekulalar immun sistemasınıñ saqlanu küzänäklären tärtipkä saluçı signal xezmäten ütäp, organizmnı êçtän saqlıy.

Nerv sisteması häm baş miye sälamätlegenä yoğıntısı

Musqullar häm mi arasında "musqul-mi küçäre" dip atalğan turı êlemtä yulı bar. Fänni dälillär kürsätkänçä, fizik künegülär waqıtında bülenep çıqqan molekulalar yaña neyronnar barlıqqa kilüne stımullaştıra. Bu matdälär öyränüne häm xäterne yaxşırta, şul uq waqıtta neyrodegenerativ awırular belän bäyle kognitiv qaqşawdan saqlıy.

Musqullar qısqarğanda baş miye cibärelgän signallarnı "tıñlıy" häm moña köçleräk struktura barlıqqa kiterep, cawap birä. Bu xäl fizik yaqtan aktiv keşelärneñ ni öçen émotsional' sälamätlege yaxşıraq buluın añlata.

Şikär häm may metabolizmın köyläw

Fizik künegülär waqıtında musqullar, energiä sarıf itüne köyläwçe "metabolik termostat" kebek êşlilär. Bülenep çıqqan gormonnar visśeral’ maynıñ yanuına yärdäm itä, ul bigräk tä qorsaqta cıyıla häm qurqınıç tudıra.

Şul uq waqıtta, ul insulinğa sizgerlekne tärtipkä salıp, musqullarnıñ qandığı şikärne näticälelärek qullanuın tä'min itä. Bu mexanizm künegülärneñ ikençe tiptağı diabetnı buldırmawda möhim uñışınıñ nigeze bulıp tora.

Yöräk, söyaklärne saqlaw häm yaman şeş belän köräş mexanizmı

Musqul xäräkätläre qan tamırlarınıñ kiñäyüenä kiterüçe häm ateroskleroznı kimetüçe molekulalarnı aktivlaştırıp, yöräk sawlığın saqlıy.

Bu üzara bäyläneş qan tamırları belän genä çiklänmi; ul söyakne formalaştıruçı küzänäklärne de stimullaştıra, söyak tığızlığın arttıra häm osteoporoz belän köräşä.

İñ möhime, künegülär waqıtında bülenep çıqqan miokinnar yaman şeş küzänäkläreneñ cäyelüen tuqtata ala häm immun sistemasın şeş küzänäklärne yuq itü öçen mobilizaśiyali ala. Ber genä tapqır yasalğan fizik künegü dä yaman şeş küzänäkläre üseşen bastıra alırlıq miokin däräcäsen sizelerlek arttıra ala.